In het kort
- Geef een echte kerstboom elke dag water, ook als hij geen kluit heeft, en zorg dat de onderkant van de stam altijd onder water staat.
- Zaag vlak voor het plaatsen een plakje van de stam en laat de boom eerst wennen op een koele plek, zoals een schuur.
- Zet de boom uit de buurt van de verwarming, een kachel, direct zonlicht en lampen die warm worden.
Hoe vaak geef je een kerstboom water?
Geef een echte kerstboom elke dag water. Milieu Centraal adviseert dat uitdrukkelijk, ook voor een boom zonder kluit. Een gezaagde boom staat daarbij in een standaard met waterreservoir, met de onderkant van de stam in het water.
Hoeveel water een boom per dag drinkt, verschilt per boom en per kamer. Een vaste hoeveelheid in liters noemen we daarom niet. De Amerikaanse kerstboomtelers (NCTA) adviseren het reservoir elke dag te controleren, zodat de stam nooit droog komt te staan. In een koelere kamer drinkt de boom minder.
Staat de stam langere tijd droog, dan kan de zaagsnede dichtgaan en neemt de boom slechter water op; dan helpt alleen een nieuw plakje. Een goede kerstboomstandaard met een ruim reservoir voorkomt dat.
Waarom zaag je een plakje van de stam?
Je zaagt een plakje van de stam zodat de boom weer water kan opnemen. Na het kappen droogt de zaagsnede in; met een verse snede gaan de vaten in de stam weer open. Dat advies geeft ook de Vereniging Nederlandse Kerstboomkwekers in Radar.
- Zaag een plakje van ongeveer een centimeter van de stam. De NCTA noemt ongeveer 1,3 cm (een halve inch).
- Zaag recht, niet schuin en niet in een punt.
- Schaaf de buitenkant van de stam niet af om hem in de standaard te laten passen: juist de buitenste laag vervoert het meeste water.
- Zet de boom daarna zo snel mogelijk in water. De meeste soorten nemen volgens de NCTA tot 6 à 8 uur na het zagen nog goed water op.
Hoe laat je de boom wennen aan de warmte binnen?
Laat de boom eerst een tijdje op een koele plek staan, zoals een schuur, garage of balkon, voordat je hem in de warme kamer zet. Dan schrikt hij minder van het temperatuurverschil. De kwekers in Radar raden dit aan, en als het heeft gevroren, heeft de boom meer tijd nodig.
Haal je de boom een paar dagen voordat je hem optuigt in huis? Zet de stam dan in een emmer water op die koele plek. Zaag pas vlak voor het plaatsen in de standaard een vers plakje van de stam.
Heb je je boom laten bezorgen en wil je hem dezelfde dag nog neerzetten? Dan kun je hem ook direct in een standaard met water zetten; geef hem dan wel een plek die niet te warm is.
Waar zet je de boom het best neer?
Zet de boom op een plek uit de buurt van de verwarming, een kachel of open haard, direct zonlicht en lampen die warm worden. Warmte droogt de boom uit, en een droge boom verliest zijn naalden en vat sneller vlam.
Milieu Centraal adviseert daarnaast om de takken af en toe met water te besproeien. Doe dat niet als de lampjes aan staan, en houd water uit de buurt van stekkers en stekkerdozen.
Waar je de boom neerzet, bepaalt ook de veiligheid: kies de hoek die het verst van de deur ligt en blokkeer geen looproute. Meer daarover lees je in kerstboom veilig verlichten en in kerstboom van 2 meter: past hij in jouw kamer?
Helpt het om gaten in de stam te boren?
Nee, gaten in de stam boren helpt niet om de boom beter water te laten opnemen. Dat schrijft de NCTA. Een gat voor een standaard met een pin is dus alleen voor de bevestiging, niet voor het water.
Ook de temperatuur van het water maakt volgens de NCTA niet uit voor de opname. Wat wel werkt, is een verse, rechte zaagsnede en een reservoir dat nooit leeg raakt. Er bestaat speciale voeding voor kerstbomen, maar onafhankelijk onderzoek naar het effect hebben we niet gevonden; begin dus met de basis.
Laat kunstsneeuw liever achterwege als je de boom groen en fris wilt houden. Dat raden de kwekers in Radar af.
Hoe lang blijft een kerstboom mooi?
Hoe lang een kerstboom mooi blijft, hangt vooral af van hoe vers hij is, hoeveel water hij krijgt en hoe warm hij staat. Een vast aantal weken is niet te geven; een gezaghebbende bron daarvoor hebben we niet gevonden.
Je ziet zelf wanneer een boom uitdroogt: de naalden laten los als je langs een tak strijkt, de takken gaan hangen en het water in het reservoir zakt niet meer. Dan is het tijd om hem af te tuigen. Traditioneel gaat de boom uiterlijk met Driekoningen de deur uit; lees wanneer moet de kerstboom de deur uit?
Een naaldvaste soort helpt ook. Daarom verkopen we alleen Nordmann-kerstbomen, die hun naalden langer vasthouden dan een fijnspar.
Bronnen
- Milieu Centraal: Kerstbomen
- Radar (AVROTROS), met de Vereniging Nederlandse Kerstboomkwekers: Met deze 8 tips heb je meer plezier van je kerstboom
- National Christmas Tree Association (Verenigde Staten): Care tips
Dit artikel is geschreven door de redactie van Round Table 158, de vrijwilligers achter de kerstboomactie. Feiten komen uit de bronnen hierboven; waar geen betrouwbare bron bestaat, geven we praktijkadvies zonder harde getallen. Zie je een fout? Laat het ons weten.